Caste system
Caste system is a History concept from the MPSC syllabus, tested in 4 past MPSC questions (2019, 2023). Below are those real questions with their correct answers and explanations, plus the concepts worth being comfortable with first.
📅 Today's Daily Challenge
Five fresh MPSC questions, the same for everyone today — free, no signup.
Asked in
What you need to know first
Real questions that test this
आदिवासींचे पुरोगामित्व सुचित करणारे वाक्ये कोणती ?
(a)आदिवासी बोलीभाषा, वेषभूषा, आचार विचार, जीवन व्यवहार, चालीरीती हीच त्यांचा संस्कृती.
(b)निसर्गावर निरतिशय प्रेम करणारे आदिवासी वर्णभेद, उच्चनीचता मानत नाहीत.
(c)देव-भगत-जादूटोणा यांचा त्यांच्यावर पगडा असल्याने ते अत्यंत श्रद्धाळू असतात.
(d)निःस्वार्थीपणा, प्रामाणिकपणा या मूल्यांची जपवणूक करीत आपली संस्कृती ते हरवून बसले.
Tribals are known for their love for nature and egalitarian social structure, making statement 'b' correct. Statements 'a' and 'd' contain generalizations or incorrect pessimistic conclusions about losing culture completely.
खालीलपैकी कोणते विधान सत्य आहे ? अ. व्यवसाय निवडीच्या स्वातंत्र्यामुळे जाती-जातीमधील भेदभाव कमी होण्यास मदत होते. ब. व्यवसाय निवडण्याच्या उदारमतवादी धोरणाचा विकास शिक्षणाचा प्रसार आणि सामाजिक - आर्थिक मागासलेल्या घटकांना मिळणाऱ्या सवलतींमुळे होत आहे. क. सामाजिक आणि धार्मिक प्रतिष्ठा ही व्यवसाय निवडीवर कोणताही प्रभाव टाकत नाही. Which of the following statements is true ? A. Freedom of choice of occupation helps in reducing caste discrimination. B. Development of the liberal policy of choosing occupations is due to the spread of education and concessions to the socio-economically backward sections. C. Social and religious prestige has no influence on career choice.
(a)व्यवसाय निवडीच्या स्वातंत्र्यामुळे जाती-जातीमधील भेदभाव कमी होण्यास मदत होते. / Freedom of choice of occupation helps in reducing caste discrimination.
(b)व्यवसाय निवडण्याच्या उदारमतवादी धोरणाचा विकास शिक्षणाचा प्रसार आणि सामाजिक - आर्थिक मागासलेल्या घटकांना मिळणाऱ्या सवलतींमुळे होत आहे. / Development of the liberal policy of choosing occupations is due to the spread of education and concessions to the socio-economically backward sections.
(c)सामाजिक आणि धार्मिक प्रतिष्ठा ही व्यवसाय निवडीवर कोणताही प्रभाव टाकत नाही. / Social and religious prestige has no influence on career choice.
Freedom of occupation choice helps dismantle caste discrimination (A), and liberal occupational policies are indeed driven by education and concessions (B). Statement C is false because social and religious prestige heavily influence career choices in traditional societies.
खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर आहे ? / Which of the following statements is correct ?
(a)सामाजिक विषमता नसणे हे भारताच्या विकासाचे लक्षण आहे. / Absence of social inequality is a sign of development of India.
(b)सामाजिक विषमता कमी करण्यास मागास घटकांमध्ये झालेला शैक्षणिक विकास महत्त्वाचा ठरत नाही. / Educational development among backward elements is not important to reduce social disparity.
(c)भारतीय समाज हा वर्ग व जाती यांच्या सीमारेषांवर उभा आहे, त्यामुळे भारतीय समाजात जातीय व्यवस्थेचे पूर्णपणे उच्चाटन झाले नाही. / Indian society stands on the boundaries of class and caste, so the caste system has not been completely abolished in Indian society.
Statement 'अ' correctly identifies the absence of social inequality as a development marker, and statement 'क' notes that the caste system has not been fully eradicated due to class and caste boundaries in Indian society. Statement 'ब' is incorrect because educational development helps, rather than not being important, in reducing social inequality.
जातीव्यवस्था अस्तित्वात असण्यासाठी खालीलपैकी कोणते विधान सत्य नाही ? / Which of the following statement is not true for existence of caste system ?
Caste systems rely on endogamy, hereditary occupation, and strict social hierarchy, making certain exclusive characteristics untrue for its existence.