MPSC Rajyaseva 2014 — CSAT

27 real questions with the correct answer and a full explanation on each. Practice these interactively instead → · Or take it as a timed mock exam →

the human species. Our closest relatives are Chimpanzee, Gorilla and Orang-utan. Similarities between man and other animal forms were identified by Linnaeus who grouped man, the great ape and monkey in a single order, primates. The three main theories of evolution are Lamarckism, Darwinism and Synthetic theory. Lamarck is chiefly remembered for his belief in the inheritability of acquired characters which is disputed. But he is credited in the history of evolutionary thought for recognizing and stating for the first time that evolution is a universal truth covering all forms of life and it is a gradual and an incessant process. The scientific propagation of the theory of evolution was mainly the work of Charles Darwin. He said, that human evolution occurs through the process of natural selection. The main points of this theory are struggle for existence, variation, survival of the fittest and natural selection. Darwins natural selection serves as the corner stone of the modern synthesis but the mutation theory, mendelian genetics and the statistics of population dynamics are also very important components of its foundation. The basic postulate of the synthetic theory is that evolution proceeds principally as a result of the interaction between five indispensable processes mutation, change in the chromosome number and structure, genetic recombination, natural selection and reproductive isolation. This is also called Neo Darwinism.

अधिकांश शास्त्रज्ञांमध्ये कशाबाबत एकवाक्यता नाही ? Most of the scientists have varying views regarding :

a)उत्क्रांतीच्या निश्चिततेबाबत / Certainty of evolution

b)सिंथेटिक सिद्धांताबाबत / Synthetic theory

c)उत्क्रांतीच्या दिशेबाबत / Direction of evolution&check; Correct

d)डार्विनवादाबाबत / Darwinism

While the fact of evolution is well-established, scientists have varying views regarding the exact direction and pathways of evolution.

Q16

त्रिस्तरीय लेझर मध्ये, अंशस्थिर अवस्था ______ मध्ये स्थिर असते. / In a three level laser, the metastable state is situated :

a)निम्नतम अवस्थेच्या खाली / below ground state

b)उत्तेजित स्थितीच्या वर / above excited state

c)उत्तेजित आणि निम्नतम स्थितीच्या मध्ये / in between excited and ground state&check; Correct

d)ऐन निम्नतम स्थितीत / exactly at ground state

In a three-level laser system, the metastable state is located between the upper excited state and the lower ground state.

Q17

पंपण प्रक्रीयेचे कमीत कमी प्रमाण ______ मध्ये आवश्यक असते : / Lesser amount of pumping is required in :

a)चतुःस्तरीय लेझर / four level laser&check; Correct

b)त्रिस्तरीय लेझर / three level laser

c)द्विस्तरीय लेझर / two level laser

d)पर्याय क्रमांक (1) आणि (2) / both (1) and (2) require equal pumping

A four-level laser requires a lesser amount of pumping compared to a three-level laser because the lower laser level is above the ground state, emptying rapidly.

Q18

चतुःस्तरीय लेझर दरम्यानच्या प्रक्रियेमध्ये, अंशस्थिर स्थितीचे परिवहन ______ संपुष्टात येते. / During lasing action of a four level laser transition from metastable state ends at :

a)उच्चतम उत्तेजीत स्थितीत / Higher excited state

b)निम्नतम स्थिती / ground state

c)अंशस्थिर आणि निम्नतम स्थितीच्या मध्ये / Intermediate state between metastable and ground state&check; Correct

d)यापैकी एकही नाही / None of the above

In a four-level laser, the transition from the metastable state during lasing action ends at an intermediate state located just above the ground state.

Q19

प्रेरित उत्सर्जन प्रक्रियेसाठी त्रिस्तरीय लेझर मध्ये ______ . / For induced emission in a three level laser :

a)50% अणू अंशस्थिर स्थितीत असतात. / 50% of atoms should be in metastable state.

b)50% पेक्षा कमी अणू अंशस्थिर स्थितीत असतात. / < (less than) 50% of atoms should be in metastable state

c)50% पेक्षा जास्त अणू अंशस्थिर स्थितीत असतात. / > (more than) 50% of atoms should be in metastable state&check; Correct

d)अंशस्थिर स्थिती रिक्त असते. / metastable state must be vacant

In a three-level laser system, population inversion requires more than 50% of the atoms to be pumped into the metastable state so that stimulated emission can dominate over absorption.

Q20

त्रिस्तरीय लेझर पद्धतीतील समष्टी व्यस्ततेत ____________ . During population inversion in three state laser :

a)अंशस्थिर स्थितीत अणूंचे जास्त अधिक्य असते. / Metastable state is most populated.&check; Correct

b)निम्नतम स्थितीत अणूंचे जास्त अधिक्य असते. / ground state is most populated

c)अंशस्थिर आणि निम्नतम स्थितीत अणूंचे अधिक्य सारखे असते. / Both metastable and ground state are equally populated

d)वरीलपैकी कोणतेही नाही / None of the above

Population inversion is a state where a higher energy state (metastable state) contains more atoms than a lower energy state, which is essential for laser operation.

Q21

परिच्छेदास योग्य ते नाव सुचवा : Suggest appropriate title to the paragraph :

a)जननिक अभियांत्रिकी आणि औषधे / Genetic Engineering and Medicines&check; Correct

b)जननिक अभियांत्रिकी / Genetic Engineering

c)माणसाचे इन्स्युलिन / Human insulin

d)इन्स्युलिन आणि मधुमेह / Insulin and Diabetics

The passage predominantly discusses the role of genetic engineering in producing medicines like insulin, making 'Genetic Engineering and Medicines' the most appropriate title.

Q27

टॉक्सीकोलॉजी या शास्त्राची मध्यवर्ती कल्पना काय ? What is the central theme of toxicology ?

a)विषारी द्रव्यांचा अभ्यास करणे. / Study of pisonous materials

b)रसायनांच्या घातक परिणामांचा अभ्यास करणे. / Study of adverse effect of chemicals&check; Correct

c)रसायनांच्या औषधीयुक्त परिणामांचा अभ्यास करणे. / Study of therapeutic effects of chemicals

d)रसायनांच्या औषधीयुक्त व घातक परिणामांचा अभ्यास करणे. / Study of both therapeutic and adverse effects of chemicals.

Toxicology is the scientific study of adverse effects of chemicals and poisons on living organisms.

Q28

स्वातंत्र्यानंतर राज्यांची पुनर्रचना प्रामुख्याने कोणत्या बाबीवर केली गेली ? After independence the reorganisation of states was primarily done on the basis of :

a)सांस्कृतिक स्वातंत्र्य / Cultural independence/values

b)प्रादेशिक मुद्दे व समस्या / Regional matters and problems

c)क्षेत्रीय राजकीय अपेक्षा / Regional political ambitions

d)प्रादेशिक भाषा / Regional languages&check; Correct

After independence, the States Reorganisation Commission (Fazal Ali Commission) recommended the reorganization of states primarily on linguistic lines, leading to the States Reorganisation Act of 1956.

Q31

भारताने विविधतेच्या प्रश्नाचा सामना कसा केला ? How India faced the challenges of diversity ?

a)एकात्मतेबाबत जाणीव जागृती करून / Creating awareness about Integration

b)लोकशाही दृष्टीकोन स्वीकारून / Accepting the democratic view&check; Correct

c)जनांच्या मागण्या मान्य करून / Accepting the demands of the people

d)वरील एकही नाही / None of the above

India successfully addressed the challenges of diversity by adopting a democratic framework, which allowed accommodation of regional, linguistic, and cultural differences through dialogue and constitutional means.

Q48

Once you break away from social conditionings in your mind, you will get a taste of real freedom. You will gradually become what you are and not what people want you to be. You will experience happiness and contentment.

Hardcore psychologist want you to :

a)Chalk out clearcut goals.

b)Achieve goals in shortest possible time

c)Find easy and quick paths.

d)Understand oneself.&check; Correct

In the context of psychological self-help or behavioral texts, hardcore psychologists emphasize deep self-awareness and understanding oneself rather than superficial goal-chasing.

Q49

Initially you must :

a)Decide upon the easy and quick paths.

b)Start asking yourself “Who am I ?”

c)Perform ordinary duties.&check; Correct

d)Attain self realisation.

According to the developmental advice in the passage, an individual must first focus on handling ordinary daily duties before pursuing lofty spiritual or existential goals.

Q50

Give an appropriate title to this passage.

a)Reasons for disillusionments.

b)Attaining goals one after the other.

c)Chalking out our goals.&check; Correct

d)Psychological behaviour.

Since the passage deals with setting objectives, planning paths, and psychological motivation regarding ambitions, chalking out our goals serves as the most appropriate title.

Q53

एक अक्षर संच दिलेला आहे. त्यावर आधारित एक अक्षरसूमह मालिका दिलेली आहे. प्रश्न चिन्हाच्या ठिकाणी योग्य पर्याय निवडा. M T P A H B N W L F C R O K E U Z S V Q PZH; WOB; ? ; SWC. A set of letters is given. A series of groups of letters, on the basis of it, is given. Select the proper option in place of question mark. M T P A H B N W L F C R O K E U Z S V Q PZH; WOB; ? ; SWC.

a)OLL

b)OFW&check; Correct

c)RLW

d)KFL

Find the relationship between letter groups using the master alphabet sequence provided. Group OFW correctly follows the gap sequence.

Q54

खाली काही कोड आणि अटी दिलेल्या आहेत. अक्षर: B M K A T R E U N H F I W D P कोड: 7 % 5 © 6 9 8 2 @ 1 # $ 3 * 4 अटी : (i) जर पहिले अक्षर स्वर आणि शेवटचे अक्षर व्यंजन असेल तर दोघांनाही स्वराच्या कोड ने कोडबद्ध करायचे आहे. (ii) जर पहिले अक्षर व्यंजन आणि शेवटचे अक्षर स्वर असेल तर त्यांचे कोड परस्पर बदलायचे आहेत. (iii) जर पहिले आणि शेवटचे, अशी दोन्ही अक्षरे व्यंजन असतील तर, दोघांनाही शेवटच्या अक्षराच्या कोडने कोडबद्ध करायचे आहे. उपरोक्त माहितीच्या आधारावर. दिलेल्या अक्षरसमूहाच्या कोडबद्ध रूपाचा पर्याय निवडा. अक्षर समूह : RNWDEF Some codes and conditions are given as follows : Letters: B M K A T R E U N H F I W D P Code: 7 % 5 © 6 9 8 2 @ 1 # $ 3 * 4 Conditions - (i) If the first letter is a vowel and the last letter is a consonant, then both should be coded by the code of the vowel. (ii) If the first letter is a consonant and the last letter is a vowel, then their codes are to be interchanged. (iii) If the first and the last both the letters are consonants, then both are to be coded by the code of the last letter. On the basis of above information, select an alternative of the coded form of the given group of letters. Group of letters : RNWDEF

1)9@3*8#

2)#@3*8#&check; Correct

3)#@3*89

4)#3*@8#

For RNWDEF: R(consonant), N(consonant). Both are consonants, so apply condition (iii): both should be coded by the last letter's code (F -> #). Inner letters keep standard codes.

Q55

पुढील प्रश्नात ©, ⊗, =, ≠ आणि Ⓐ या चिन्हांचा अर्थ पुढीलप्रमाणे लावण्यात आलेला आहे. (i) 'A©B' चा अर्थ आहे, A हा B पेक्षा लहान नाही किंवा मोठा नाही. (ii) 'A = B' चा अर्थ आहे, A हा B पेक्षा लहान नाही किंवा B एवढा नाही. (iii) 'A⊗B' चा अर्थ आहे, A हा B पेक्षा मोठा नाही. (iv) 'A≠B' चा अर्थ आहे, A हा B एवढा आहे किंवा B पेक्षा मोठा आहे. (v) 'AⒶB' चा अर्थ आहे, A हा B पेक्षा लहान आहे. खाली चार विधाने व त्यावरून काढलेले दोन निष्कर्ष दिलेले आहेत. विधाने सत्य मानून, निश्चित सत्य असणाऱ्या निष्कर्षाबाबत योग्य पर्याय निवडा. विधाने : P©T; T⊗Y; Y≠B; B = D. निष्कर्ष : (I) T = B (II) Y©D In the following question, ©, ⊗, =, ≠ and Ⓐ have been given the meanings as follows : (i) 'A©B' means, A, is not less than or greater than B. (ii) 'A = B' means, A, is not less than B or not equal to B. (iii) 'A⊗B' means, A, is not greater than B. (iv) 'A≠B' means, A is equal to B or A is greater than B. (v) 'A Ⓐ B' means, A is less than B. Here four statements and two inferences derived from them, are given. Considering the statements true, select the proper alternative about inferences, which is/are exactly correct. Statements : P©T; T⊗Y; Y≠B; B = D. Inferences : (I) T = B (II) Y©D

1)फक्त निष्कर्ष (I) बरोबर आहे / Only inference (I) is correct

2)फक्त निष्कर्ष (II) बरोबर आहे / Only inference (II) is correct

3)निष्कर्ष (I) किंवा (II) बरोबर आहे / Inference (I) or (II) is correct

4)निष्कर्ष (I) आणि (II) दोन्ही बरोबर नाहीत. / Inferences (I) and (II) both are not correct&check; Correct

Translating the new symbols: © means '=', ⊗ means '≤', ≠ means '≥', = means '>', Ⓐ means '<'. The statements become P = T, T ≤ Y, Y ≥ B, B > D. Evaluating inferences (I) T = B and (II) Y©D (Y = D) shows neither can be definitively established as universally true.

Q56

खालील कोष्टकात गणितीय चिन्हांची नवी परिभाषा दिली आहे. — | + | ÷ | × | = | > | < --------------------------- A | E | C | D | F | G | B वरील कोष्टकाला अनुसरून खालील पर्यायांपैकी कोणते उत्तर अचूक आहे ते ठरवा. Some mathematical symbols are represented in a new notation by letters as shown in the following table. — | + | ÷ | × | = | > | < --------------------------- A | E | C | D | F | G | B Choose the correct expression from the following alternatives.

a)27G25A7E72C4E16D4

b)33B17E8A24C6E3D4

c)64C4F19E9A9C3E6D2

d)16F4D3A2E8C2E2&check; Correct

Substituting the letters back to their mathematical symbols according to the table and evaluating each option using BODMAS shows that option 4 forms a valid mathematical equation.

Q57

दोन रिक्त जागा असलेली एक मालिका दिलेली आहे. त्या रिक्त जागा भरण्यासाठी योग्य पर्याय असा निवडा, की ती मालिका अखंडित राहील. DFG ; FHI₂ ; HJ₂K₂ ; _____ ; _____ ; N₂P₃Q₃. A series with two blank spaces is given select correct alternative, in place of blank spaces, in order to continue the series. DFG ; FHI₂ ; HJ₂K₂ ; _____ ; _____ ; N₂P₃Q₃

a)J₂L₂M₂ ; L₂N₂O₃&check; Correct

b)J₂K₂M₂ ; K₂N₂O₃

c)J₂K₂M₂ ; K₂N₃O₃

d)J₂L₂M₂ ; L₂N₃O₃

Analyzing the progression of letters and numerical subscripts in the series DFG -> FHI₂ -> HJ₂K₂ -> ... reveals consistent increments in alphabetical steps and subscript values, yielding J₂L₂M₂ and L₂N₂O₃.

Q58

(i) सहा मुले रमन, अमन, बबन, चमन, समन आणि दमन आहेत. यापैकी प्रत्येकजण व्हायलिन, गिटार आणि बँजो यापैकी कोणतेही एकच वाद्य वाजवू शकतो. परंतु एकच वाद्ययंत्र दोन मुले वाजवू शकतात. (ii) प्रत्येक मुलाचा जन्म सप्ताहातील वेगवेगळ्या दिवशी झालेला असून रविवार कोणाचाही जन्मदिवस नाही ? (iii) अमनचा जन्म सोमवारी झाला नसून तो गिटार वाजवू शकत नाही. व्हायलिन वाजविणाऱ्या एका मुलाचा जन्म शुक्रवारी झालेला आहे. बबन बँजो वाजवू शकतो. परंतु त्याचा जन्म अमनच्या जन्माच्या एक दिवस अगोदर झालेला आहे. दमनचा जन्म शनिवारी झालेला आहे. आणि तो बँजो किंवा गिटार वाजवू शकत नाही. (iv) चमन ते वाद्ययंत्र वाजवू शकत नाही, जे रमन वाजवितो. रमनचा जन्म, अमनच्या जन्म दिवसाच्या नंतरच्या दुसऱ्या दिवशी गुरुवारी झाला. रमन गिटार वाजवितो. तर रमन शिवाय गिटार वाजविणाऱ्या दुसऱ्या व्यक्तीचा जन्म कोणत्या दिवशी झाला ? (i) Out of six boys, Raman, Aman, Baban, Chaman, Saman and Daman, everyone can play any one of the musical instruments violin, guitar and banjo. But one instrument can be played by two boys. (ii) The birthday of each boy is different in a week and is other than Sunday. (iii) Aman is not born on Monday and cannot play guitar. One boy playing violin, is born on Friday. Baban can play Banjo. But he is born one day before Aman. Daman is born on Saturday and he cannot play Banjo or Guitar. (iv) Chaman cannot play that instrument which is played by Raman. Raman is born on Thursday, the second day after the birth day of Aman. Raman plays Guitar. Then which is the birthday of a person, other than Raman, who plays Guitar ?

1)शुक्रवार / Friday

2)मंगळवार / Tuesday

3)बुधवार / Wednesday&check; Correct

4)माहिती अपूर्ण / Inadequate Information

By systematically mapping the days (Monday to Saturday, excluding Sunday) to the boys and their instruments using the given clues, we find that Raman plays Guitar on Thursday, and Saman/Aman combinations reveal the other guitar player's day.

Q60

एका सांकेतिक भाषेत COMPUTER ला LNBVQSFU असे लिहिले जाते. तर त्याच भाषेत BULKHEAD कसे लिहिता येईल ? In a code language COMPUTER is written as LNBVQSFU. How BULKHEAD will be written in that code language ?

a)MVCILEBF

b)KTAILEBF&check; Correct

c)MTAGJEBF

d)KTAGJEBF

Each letter in COMPUTER is shifted backward or forward in a specific pattern to form LNBVQSFU. Applying the same positional coding logic to BULKHEAD gives the correct alternative.

Q61

जर A + B म्हणजे, A भाऊ आहे B चा. A x B म्हणजे, A पती आहे B चा. A ÷ B म्हणजे, A माता आहे B ची. A - B म्हणजे, A बहिण आहे B ची. तर खालीलपैकी कोणते विधान निश्चित करते की, T हा P चा पुत्र आहे ? If A + B means, A is brother of B. A x B means, A is husband of B. A ÷ B means, A is mother of B. A - B means, A is sister of B. Then which of the following statements insist that T is son of P ?

a)P x Q + R ÷ S - T

b)P x Q ÷ R x T - S

c)P + Q ÷ R - T x S

d)P x Q ÷ R - T + S&check; Correct

By decoding the family tree symbols (+ for brother, x for husband, ÷ for mother, - for sister), option 4 correctly establishes P as parent and T as the male child (son).

Q62

खाली एक विधान व त्यावर आधारित दोन पूर्वधारणा दिलेल्या आहेत. कोणती/कोणत्या पूर्वधारणा दिलेल्या कथनात अंतर्निहित आहे/आहेत, याबाबत योग्य पर्याय निवडा. विधान : एका राष्ट्रीयीकृत बँकेने राष्ट्रीय दैनिकात जाहिरात दिली की पात्र, उमेदवारांनी चार्टर्ड अकाऊंटन्ट च्या 100 पदांसाठी आवेदन करावे. पूर्वधारणा : (i) पात्र चार्टर्ड अकाऊंटन्ट या जाहिरातीला प्रतिसाद देतील. (ii) राष्ट्रीयीकृत बँकेत नियुक्ती हवी असलेले पात्र चार्टर्ड अकाऊंटन्ट पर्याप्त संख्येत उपलब्ध आहेत. A statement and two presumptions from it are given below. Select an alternative about the presumption/presumptions which is/are implied in the given statement. Statement : A nationalised bank had advertised in a national daily news paper that qualified candidates should apply for 100 posts of Chartered Accountants. Preassumptions : (i) The qualified Chartered Accountants will respond to this advertisement. (ii) The qualified Chartered Accountants willing to be appointed in a nationalised bank are adequate in number.

1)केवळ पूर्वधारणा (i) अंतर्निहित आहे. / Only presumption (i) is implied.

2)केवळ पूर्वधारणा (ii) अंतर्निहित आहे. / Only presumption (ii) is implied.

3)पूर्वधारणा (i) व (ii) दोन्ही अंतर्निहित आहेत. / Presumption (i) and (ii) both are implied.&check; Correct

4)पूर्वधारणा (i) व (ii) दोन्ही अंतर्निहित नाहीत. / Presumptions (i) and (ii) both are not implied.

An advertisement by a bank for specific posts implicitly assumes that qualified candidates will apply (Presumption 1) and that such candidates exist in adequate numbers (Presumption 2).

Q63

एका घनाच्या वेगवेगळ्या पृष्ठांना वेगवेगळे रंग दिलेले आहेत. लाल बाजू हिरवीच्या विरुद्ध आहे. निळी बाजू, लाल आणि हिरवीच्या मध्ये आहे. पिवळी बाजू, नारिंगी बाजूच्या शेजारी आहे. पांढरी बाजू, पिवळीच्या शेजारी आहे. हिरवी बाजू तळाकडे आहे. तर पिवळ्या रंगाच्या शेजारचे चार रंग कोणते ? Different colours are given to different faces of a cube. Red side is opposite to green. Blue side is between Red and Green. Yellow side is adjacent to Orange. The White side is adjacent to Yellow and the Green side is face down. Then which are the four colours adjacent to Yellow ?

1)पांढरा, नारिंगी, लाल, हिरवा / White, Orange, Red, Green&check; Correct

2)हिरवा, पांढरा, निळा, नारिंगी / Green, White, Blue, Orange

3)निळा, नारिंगी, लाल, हिरवा / Blue, Orange, Red, Green

4)लाल, पांढरा, निळा, नारिंगी / Red, White, Blue, Orange

By mapping the positions of the cube faces based on the given directions (Red opposite Green, Blue between Red and Green, etc.), the four adjacent colors to Yellow are determined. White, Orange, Red, and Green touch the Yellow face.

Q64

एक अंक व्यवस्थापन यंत्र, संख्यांच्या इनपुट ला प्रत्येक चरणात विशिष्ट नियमानुसार पुनर्व्यवस्थित करते. खाली इनपुट आणि पुनर्व्यवस्थापनाचे चरण यांचे एक उदाहरण दिलेले आहे : इनपुट - 38, 28, 3, 7, 30, 5 चरण I - 3, 38, 28, 7, 30, 5 चरण II - 3, 28, 38, 7, 30, 5 चरण III - 3, 28, 5, 38, 7, 30 चरण IV - 3, 28, 5, 30, 38, 7 चरण V - 3, 28, 5, 30, 7, 38 चरण V या इनपुटचा अंतीम चरण आहे. जर 11, 58, 45, 17, 20, 38 हा एखाद्या इनपुटाचा प्रथम चरण असेल तर, 11, 45, 38, 20, 58, 17 हा, त्या इनपुटाचा कोणता चरण असेल? A number arrangement machine rearranges the input of numbers in each step according to some rule; the example of which is given as follows : In put - 38, 28, 3, 7, 30, 5 Step I - 3, 38, 28, 7, 30, 5 Step II - 3, 28, 38, 7, 30, 5 Step III - 3, 28, 5, 38, 7, 30 Step IV - 3, 28, 5, 30, 38, 7 Step V - 3, 28, 5, 30, 7, 38 Step V is the last step of this input. If 11, 58, 45, 17, 20, 38 is the first step of some input then, 11, 45, 38, 20, 58, 17 will be which step of that input?

1)IV&check; Correct

2)III

3)V

4)II

The machine arrangement shifts numbers step by step following a specific sorting rule. Tracking the exact movement sequence for the given first step leads to Step IV as the match.

Q66

एक जागा रिक्त असलेली आकृत्यांची मालिका दिलेली आहे. क्रमाने येणारी पुढील योग्य आकृती दिलेल्या पर्यायांमधून निवडा : A series of figures is given with a blank space, select the next suitable figure from given alternatives, which will continue the sequence ?

1)(1)

2)(2)

3)(3)&check; Correct

4)(4)

Analyze the rotation, addition, and shifting of geometric elements across the figures in the series to identify figure (3) as the correct next step.

Q71

बाहेरच्या बाजूला चार संख्या असलेली तीन वर्तुळे आहेत. त्यापैकी पहिल्या दोन वर्तुळात विशिष्ट नियमानुसार संख्या भरलेल्या आहेत. परंतु तिसऱ्या वर्तुळात प्रश्नार्थक चिन्ह (?) आहे. दिलेल्या पर्यायांपैकी एक संख्या, त्या नियमानुसार त्या प्रश्नार्थक चिन्हा (?) ची जागा घेऊ शकते. ती संख्या शोधा : There are three circles, with four numbers outside them. In the first two circles, numbers have been filled according to a rule. But in the third circle a question mark (?) is given. Out of the given alternatives one number can occupy the place of (?) ; according to that rule. Find it :

a)15

b)16

c)17&check; Correct

d)18

The mathematical relationship between the outer numbers in the first two circles (e.g., sum, product, difference operations combined) gives the central or missing number, which evaluates to 17 for the third circle.

Q75

आगगाडी A ची लांबी x मीटर्स आणि वेग u कि.मी./तास आहे. आगगाडी B ची लांबी y मीटर्स आहे, आणि वेग v कि.मी./तास आहे. जेंव्हा त्या दोन गाड्या उलट दिशेने समांतर धावतात तेंव्हा त्या परस्परांना t मिनीटात ओलांडतात. पण जेंव्हा त्या एकाच दिशेने समांतर धावतात तेंव्हा त्या 4t मिनीटात परस्परांना ओलांडतात. जर u = 50 कि.मी./तास, तर v ची किंमत किती ? Train A has a length of x meters and speed of u km/hour. Train B has a length y meters and speed of v km/hour. The two trains take t minutes to cross each other when they travel parallel in opposite directions, and 4t minutes to cross each other when they travel in the same direction. If u = 50km/hour. What is the value of v ?

1)30 कि.मी./तास (30 km/hour)&check; Correct

2)70 कि.मी./तास (70 km/hour)

3)40 कि.मी./तास (40 km/hour)

4)50 कि.मी./तास (50 km/hour)

Set up equations for relative speed in opposite direction (u+v) and same direction (u-v) using distance / time relationships, and solve for v given u = 50.

Practice these questions interactively →